inguinal herni kasik fitigi : P.vaginalis'in distal kisminin kapanip inguinal
kanal içindeki proksimal bölümünün açik kalmasi ile ortaya çikar. Erkek
çocuklarda daha çok, ince barsaklarin, kiz çocuklarda ise overlerin açik kalan
bu fitik kesesi içerisine girmesi, klinikte inguinal bölgede bir sislik ile
kendisini gösterir. P.vaginalis tümüyle açik kaldigi zaman söz konusu organlar
daha da asagiya inerek skrotal hernileri olustururlar. Çocuk yas gurubunda
fitiklar eriskinlerden farkli olarak hemen daima endirek tiptedir. Fitiklarin %
60'i sag, % 30'u solda görülür, %10'u bilateraldir. Normal çocuk popülasyonunda
% 1-2 oraninda görülmesine karsin prematürelerde %30'a kadar yükselebilir. Erkek
çocuklarda kizlara oranla 8-9 kez daha sik rastlanir.
TANI : inguinal
herni (kasik fitigi) klinik tanisi genellikle kolaydir. Yalnizca anamnezle bile
kasik fitigi tanisinin konulmasi mümkündür. Inguinal veya skrotal bir sisligin
zaman zaman ortaya çikmasi ve üzerine bastirmakla ya da sirt üstü yatmakla
kaybolmasi fitik tanisi için yeterlidir. Muayenede fitik görülemedigi zaman
fitigin endirek bulgularindan yararlanilir.
- Kordon kalinlasmasi
bulgusu: Erkek çocuklarda inguinal kanal içinde kremaster kasi ile sarili olarak
bulunan a. spermatica interna (a. testicularis), plexus pampiniformis ve ductus
deferentis, spermatik kordu olustururlar. Normalde gevsek gözeli bir doku olarak
palpe edilen bu yapiya, açik kalmis ve içine barsaklarin girip çikmasiyla
kalinlasmis p.vaginalis eklendigi zaman kordonun kalinlasmis oldugu palpasyonla
ortaya konabilir.
- Ipek eldiven bulgusu: Periton çikintisindan olusan
p.vaginalisin iç yüzeyi parlak ve kaygandir. Muayene sirasinda 2. parmak
bastirilarak inguinal kanala dik yönde saga sola hareket ettirildiginde bir kese
seklindeki p.vaginalisin ön ve arka yapraklari bir biri üzerinde kayarak, iki
ipek kumasin bir biri üzerinde kaymasina benzer bir his verdiginden bu isim
verilmistir.
Inguinal herni (kasik fitigi) tedavisi : Çocuklarda kasik
fitigi tedavisi, morbidite ve mortalitesi çok düsük ve teknik olarak çabuk ve
kolay bir islemdir. Ancak tedavinin çesitli nedenlerle geciktirilmesi fitigin en
önemli ve tehlikeli komplikasyonu olan fitik bogulmasi na yol açabileceginden;
çocugun ameliyat olmasina engel bir durumu (en sik üst solunum yolu enfeksiyonu)
yoksa, INGUINAL HERNI TEDAVISI TANI KONULDUGUNDA, ELEKTIF KOSULLARDA HEMEN
YAPILMALIDIR. Ameliyatta inguinal bir ensizyonla girilerek fitik kesesinin
peritonla birlestigi yerden baglanmasi ve distalinin kesilmesi yeterlidir fitik
kesesinin çikarilmasina gerek yoktur. Bu teknige yüksek baglama (high ligation)
denir.
Bogulmus fitik :
Çocuk kasik fitiklarin en korkulan
komplikasyonudur. Çocugun yasi ve fitigin boyutlari ne kadar küçükse bogulma
riskinin o ölçüde fazla olacagi akildan çikarilmamalidir. Normalde kese içine
girip çikan barsak ya da over herhangi bir nedenle kese içinde sikisir ve karina
geri dönemezse bogulmus fitiktan söz edilir. Olay bir kere basladiginda süratle
ilerler ,organin kese içinde sikismasi ödeme yol açar bu da sikismayi dahada
arttirir.Organin önce venöz daha sonra arteriel dolasimi bozulur. iskemi,
gangren, nekroz ve perforasyon saatler içinde ortaya çikabilir.
TANI:
Çocukta fitik varligi önceden biliniyorsa tani kolaydir. Zaman zaman sisip
kaybolan fitigin, bir kaç saattir (nadiren 24 saat) sis durumda oldugu ve çocuk
ya da aile tarafindan alisilmis oldugu gibi bastirmakla içeri girmediginin
ögrenilmesi ile tani konur. Fitik daha önce aile tarafindan farkedilmemisse ya
da gerçekten ilk defa disari çiktiginda bogulmussa tani biraz daha zorlasir.
Kasiktaki kitleye ek olarak; agri, kusma, abdominal distansiyon gibi entestinal
obstrüksiyon bulgularinin varligi tanida yardimci olur. Skrotumu da içine alacak
sekilde çektirilen ayakta direk karin grafisinde inguinal ya da skrotal kitlenin
içinde hava-sivi seviyesinin görülmesi bunun barsaga ait oldugunun anlasilmasini
saglar.
TEDAVI: Bogulmus fitigin tedavisi öncelikle konservatif
olmalidir. Barsagin beslenmesinin bozuldugunu gösteren, sistemik (ates ve
lökositoz) ve lokal (kitlenin üzerinde kizariklik ve ödem) bulgular yoksa
bogulmanin üzerinden geçen süreye bakilmaksizin konservatif tedavi
uygulanabilir. Sedasyon (0.3 mg diazepam/kg), kitlenin üzerine buz uygulanmasi
ve Trendelenburg pozisyonunda yatirma ile 1/2 saat içinde spontan redüksiyon
saglanamazsa elle redüksiyon denenir. Bu sekilde bogulmus fitikla basvuran
hastalarin % 85-90'inda redüksiyon mümkün olur. Redüksiyondan 48-72 saat sonra
elektif kosullarda fitik cerrahi olarak tedavi edilir. Redüksiyonun mümkün
olmadigi %10-15 hastada ve basvurdugunda barsagin beslenme bozuklugunu gösteren
sistemik ve lokal bulgulari olan hastalarda acil sartlarda ameliyat zorunludur.
Fitigin acil kosullarda ameliyat edilmesi mortalite ve morbiditeyi elektif
kosullara göre 20 kat arttirir.