Bir adi da \”kus palazi\” olan bu hastaliga sebep olan bakteri, kalpte ve sinir sisteminde çok tehlikeli bozukluklar yapan bir zehir salgilamaktadir.
Difteri mikrobu en çok burun, agiz, bogaz ve girtlakta yerlesmekle beraber; göz, ortakulak, göbek ve deride görüldügü vakalar da vardir. Simdi bunlari ayri ayri inceleyelim:
BURUN DIFTERISI: Burunda iltihaph ve kanh bir akmti ile kendisini belli eder. Ates ve solunum güçlügü yapar. Nezle ile karistirildigi için, tehlikeli bir hastalik oldugu geç farkedilir.
AGIZ VE BOGAZ DIFTERISI: Bogazda agri ve yutkunma zorlugu ile baslar. Bademciklerde, küçük dilde ve bogazda beyazimsi gri renkte lekeler ortaya çikar. Agir seyreden vakalarda agiz içinde de bu lekeler görülür. Lekeler kazindigi zaman kanama yapmaz. Boyun lenflerinde sisme olur.
GIRTLAK DIFTERISI: Çogu zaman bogaz difterisinin girtlaga yayilmasi ile ortaya çikar. Difteri mikroplarinin müstakil olarak girtlaga yerlesmesi sonucu, tek basma görüldügü durumlar da az degildir. Ates, kuru ve bogucu öksürük, solunum zorlugu seklinde kendisini belli eder.
Müdahale geciktigi takdirde girtlaga yayilan difteri lekeleri solunum yolunu daraltir. Hasta güçlükle nefes alir. Nefes alirken isliga benzer bir ses duyulur. Hastalik ilerledikçe bogaz kaslari gerilir. Yüz soluk, nabiz zayif, kalp atislari hizlidir. Hasta bogulma krizleri geçirir. Krizler ölümle sonuçlanabilir.
GÖZ DIFTERISI: Mikroplar gözün bagdokusuna yerlesirler. Gözler beyazimsi gri bir tabaka ile kaplanir. Göz yavas yavas sismeye baslar. Agir durumlarda hasta gözünü açamaz. Gözden kanli bir iltihap akar. Bu halde, saydam tabakanin zedelenerek körliik yapma tehlikesi vardir.
DERI VE GÖBEK DIFTERISI: Yerlestigi yerde tehlikeli yaralar açarak kendisini belli eder. Ortakulakta çok nadir görülür.
GENEL DIFTERI BELIRTILERI
• Hemen bütün difteri sekilleri atesle baslar. Bas agrisi, kusma, karin agrisi diger belirtiler arasinda sayilabilir.
• Mikroplarin yerlesmesinden sonra, vücut direncine bagli olarak bir hafta içinde hastalik ortaya çikar.
• Vücut direnci yüksek sihhatli çocuklarda tipik difteri lekeleri görülmeden hastalik atlatilabilir.
• Hafif ates ve yutkunma zorlugu birkaç gün içinde kaybolur. Çocugun hastalik geçirdigi bile anlasilmaz.
• Hastaligin yerlesip mikroplarin zehir salgilamalari halinde; ates hizla yükselir. Huzursuzluk, bas agrisi, mikrobun yerlestigi bölgede kanama ve akinti, kusma, bogazda sislik ve yutkunma güçlügü durumun tehlikeli oldugunu gösteren isaretlerdir.
• Difteri mikroplarinin salgiladiklari zehir kana karistigi takdirde, kalp, kan dolasimi ve sinir sisteminde ciddi bozukluklar görülür. Sonunda ölümle neticelenen \”kan zehirlenmesi\” meydana gelir. Sinir sisteminin etkilenmesi halinde felçler görülür.
Ne Yapmali?
• Çocugunuzu üçüncü aydan baslamak üzere, birer ay ara ile iki defa difteri asisi yaptiriniz. Çocuk iki yasina ve alti yasina girdigi zamanlarda asilari yeniletiniz.
• Difteriye yakalandigini gösteren ilk belirtiler ortaya çikar çikmaz hastayi doktora muayene ettiriniz.
• Kontrollar hastaligi dogruladigi takdirde, doktor hastaya \”difteri serumu\” verecek ve mikroplarin çikardigi zehirli maddenin kan ve sinir sistemine geçmesine firsat birakmadan zararsiz hale getirecektir.
• Serum tek basina bu hastalikla mücadele edemeyeceginden, ayrica mikroplarm öldürülmesi için penisilin de verilecektir.
Yukaridaki izahlardan anlasilacagi üzere, difteriye yakalanmis birinin mutlaka hastahaneye yatirilmasi gerekmektedir. Zira serum ve penisilin tedavisi ile birlikte; kan dolasimi devamli kontrol altinda tutulacak, kalp üzerindeki yan etkileri de giderilmeye çalisilacaktir.
