Çogu kimse fitigi agir kaldirmanin bir neticesi olarak düsünür. Esasinda fitik
için genel olarak belirli bir nedeni yoktur. Herhangi bir kimse hatta yeni
dogmus bir bebekte bile fitik olabilir. Karin içi organlarimiz ince bir kas
örtüsüyle yerlerinde tutulurlar. Bu organlardan birinin herhangi bir kismi bu
kas örtüsünün zayif bir yerinden disari çikar ve firlarsa veya bu kas duvarini
yirtarsa, fitik olusur.
Belirtileri
• Egilirken veya bir sey
kaldirirken rahatsizlik duymak;
• Kasikta hassas bir kitle
bulunmasi.
Karin bölgesini etkileyen üç tip fitik vardir.
o Kasik
fitigi (inguinal herni)
o uyluk fitigi (femoral herni)
o göbek
fitigi (umblikal herni)
Baska bir fitik da hiatal fitiktir. Bu da
diyaframin yemek borusuna açilan deliginden (midenin bir bölümünün)
firlamasidir. Eger sikisan bagirsak parçasina kan gitmezse buna bagirsak
dügümlenmesi denir.
• Kasikta Görülen Fitik
o Erkeklerde fitik
ekseriyetle testise uzanan sperm kordonunun karindan çikip skrotuma (torba)
girdigi yerde belli olur. Bu geçitteki (halka) bag dokusu (dis kasik bagi)
zayiflarsa, bagirsagin bir bölümü buradan disari çikabilir ve kasik bölgesinde
bir kitle olusturur. Bu dogrudan (direkt) kasik fitigidir.
o Karindan
çikan bir bagirsak kitlesi sperm tüpünün yolunu izleyip skrotumdan (torba
derisinden) içeri girerse buna dolayli (endirekt) kasik fitigi denilir. Bu fitik
çok sancili olabilir ve skrotumu sisirebilir. Bu iki tür fitik erkeklerde
görülen her 5 fitigin dördünü olusturur. Kadinlarda kasik fitigi az görülür ve
karindan mesaneye idrar yolu geçitleri saran dokularla bir araya geldigi yerde
meydana gelir.
• Uyluk Fitigi
Özellikle sisman veya hamile kadinlarda
görülür ve uylugun üst kismindadir. Ana kan damarlarini (uyluk arteri) bacaga
tasiyan kanalda olusur. Bu fitik ekseriyetle kasikta görülen fitiktan biraz
asagidadir. Uyluk fitiginin dügümlenmesi olasiligi diger bütün fitiklardan daha
fazladir.
• Göbek Çevresi Fitigi (Paraumilical Hernia)
Bu tür fitiga
çok daha az rastlanir. Göbegi saran karin duvarindaki zayiflik nedeniyle göbekte
bir kitle meydana çikar. Bazi yeni dogmus bebeklerde buna benzer bir problem
görülür ve ona göbek fitigi denir. Bu türde bagirsagin bir kismi bir kismi
kanina dönmek yerine göbek kordonunda kalmistir.
• Kesi Yeri Fititi
(Incisional Hernia)
Cerrahi bin müdahaleden sonra gerektigi gibi eski halini
almayan bir karin duvari fitik yapabilir. Bu tip fitiklar genellikle az problem
yaratir. Fakat bagirsaklarin bir bölümü fitiktan disari çikip rahatsizlik
verebilir.
Baski yapilarak karin duvarindan geri (içeri) itilemeyen
fitiklarin sikismis ve dügümlenmis olmasi mümkündür. Tedavi edilmezse,
dügümlenmis ve sikismis olan kisim dolasan taze kandan oksijen alamaz. Neticede
kangren olur. Bu da hayati tehlikeye atan ve derhal ameliyat gerektiren bir
durumdur.
Tedavi
Ameliyat : Birçok fitik için en iyi tedavi fitigi
ameliyatla karina geri itmek ve karin duvarindaki zayif adaleyi dikmektir.
Ameliyattan asagi yukari bir ay sonra güç gerektiren normal hareketlerinizi
yapmaya baslayabilirsiniz.
Diger Tedaviler
Korsa giymek kabul
edilebilir bir fitik tedavisi sekli degildir. Doktorunuz ameliyattan önce
problemin ilerlemesini önlemek üzere korse giymenizi isteyebilir. Bu kalici bir
çare degildir.
